Podróże dają nam wolność, przygodę i nowe doświadczenia. Ale każda wyprawa, nawet ta najbardziej spontaniczna, wiąże się też z pewnym ryzykiem. Zgubiony paszport, nieoczekiwane problemy zdrowotne, nagła zmiana pogody czy lokalne przepisy, o których nie mieliśmy pojęcia – to wszystko może skutecznie popsuć wymarzony wyjazd. Właśnie dlatego warto się przygotować.
W dzisiejszym odcinku porozmawiamy o bezpieczeństwie w podróży: jak zadbać o dokumenty, kiedy skorzystać z systemu Odyseusz, dlaczego warto sprawdzić wymagane szczepienia i jak chronić siebie oraz swoje finanse za granicą. Pokażę Wam też, jakie aplikacje pomogą reagować w kryzysowych sytuacjach i jak świadomie podróżować, aby uniknąć niepotrzebnego stresu. Dzięki temu zamiast martwić się problemami – będziecie mogli w pełni cieszyć się przygodą.

1. Przygotowanie przed wyjazdem

Przed każdą podróżą warto zrobić dokładny research destynacji.

Sprawdźcie aktualną sytuację w kraju – polityczną, zdrowotną, klimatyczną i bezpieczeństwa publicznego. Przydatne w tym będą fora podróżnicze, grupy na Facebooku czy strony rządowe jak gov.pl,

Sprawdźcie co może być niedozwolone w danym kraju np.
– w Tajlandii używanie, a nawet wwożenie do kraju e-papierosów jest zabronione,
– Do Egiptu nie można wwozić żadnych typów dronów (nawet najmniejszych) bez uprzedniego uzyskania zezwolenia wydawanego przez egipskie Ministerstwo Obrony lub Egyptian Civil Aviation Authority (ECCA). Drony traktowane są jak sprzęt specjalny.
Także jak widzicie warto sprawdzać, żeby potem nie być zaskoczonym lub żeby nie mieć problemów.

Następna sprawa to dokumenty: dowód osobisty, paszport, wiza, prawo jazdy czy ubezpieczenie turystyczne. Sprawdźcie czy macie ważny paszport i jeżeli tak to do kiedy – większość Państw chce aby paszport był ważny jeszcze min. 6 miesięcy od daty wjazdu.
Często się jednak zdarza, że tuż przed wyjazdem orientujecie się, że Wasz paszport stracił ważność. Możecie wyrobić paszport tymczasowy, zwany też szybkim paszportem na wybranych lotniskach w Polsce (m.in. Chopina w Warszawie, Balicach w Krakowie, w Gdańsku, w Katowicach) oraz w punktach paszportowych i polskich urzędach konsularnych za granicą. Na taki dokument możecie polecieć do krajów, które go honorują, np. do Egiptu, Tunezji, Dominikany, Meksyku, Wysp Zielonego Przylądka czy na Mauritius.
Warto posiadać również kopie dokumentów: cyfrowe w chmurze oraz papierowe – ale w innym miejscu niż trzymamy oryginały dokumentów. Dobrym pomysłem na pewno jest zapisanie numerów kontaktowych do ambasady i lokalnych służb ratunkowych.
Uważam, że warto zostawić informacje o miejscach podróży, noclegach, kopię dokumentów czy polisy swojej rodzinie. W razie problemów łatwiej będzie Wam pomóc.

Upewnijcie się u swojego dostawcy usług telekomunikacyjnych, że będziecie mogli wykonywać połączenia za granicą. Form używania telefonu poza granicami Polski jest dużo. Zapewne w UE wielu z Was ma darmowe rozmowy, natomiast w przypadku wyjazdów poza Unię już ta sprawa wygląda inaczej. Korzystamy z What’s uppa, miejscowych numerów itd. Nie mniej w przypadku np. zastrzeżenia karty kredytowej może być potrzeba skorzystania ze swojego, polskiego numeru i dlatego warto upewnić się, że działa roaming.

Zastanówcie się nad zostawieniem numeru IMEI swojego telefonu rodzinie, jest to 16-cyfrowy, unikalny identyfikator każdego urządzenia mobilnego, który służy do jego rozpoznawania i uwierzytelniania w sieci komórkowej. Po tym numerze policja we współpracy z operatorem, może pomóc zlokalizować bądź zablokować Wam telefon. Numer IMEI wyszukuje się wpisując na swoim telefonie kod *#06#.

Następnie warto sprawdzić szczegółowe informacje na temat pogody, klimatu i innych możliwych zjawisk. Uważam, że należy zapoznać się z takimi informacjami przed zakupem biletu lotniczego czy przed wyjazdem, aby nie być zaskoczonym, odpowiednio się przygotować lub ewentualnie zrezygnować z wyjazdu ze względów bezpieczeństwa. Bardziej szczegółowo temat będę omawiał w kolejnym odcinku podcastu i oczywiście zachęcam do odsłuchania.

Kolejna sprawa to wg mnie zainstalowanie sobie przydatnych aplikacji na telefon, które informują np.
– o zjawiskach typu trzęsienia ziemi, tsunami, wybuch wulkanu, konfliktach,
– o zmieniającej się pogodzie, która może wpłynąć na bezpieczeństwo turystów czy żeglarzy,
– o lokalizacji czyli śledzące położenie co może być przydatne dla członków rodziny.
Planuję, że niedługo za pośrednictwem nowej strony będziemy Wam w stanie pomóc więcej w sprawie aplikacji a teraz podam kilka przykładowych:
• Sitata – pokazuje aktualne zagrożenia
• Locus Map – nawigacja dla turystów i sportowców outdoorowych
• Fatmap – Mapa 3D do planowania tras, zawiera też alerty pogodowe i offline’owe mapy
• SafeTRX- Dla żeglarzy i kajakarzy – rejestruje trasę i powiadamia służby, jeśli nie wrócisz na czas.
• windy- aplikacja pogodowa i radar, narzędzie dla żeglarzy, turystów górskich, paralotniarzy i podróżników
• Life360- Dedykowana dla rodzin i grup znajomych. Pokazuje lokalizację w czasie rzeczywistym, zapisuje historię, wysyła alerty (np. wejście/wyjście z danej strefy)
• Flightradar24 – aplikacja i serwis, który pokazuje loty samolotów w czasie rzeczywistym
• Uber, Grab, Pick Me – aplikacje transportowe na całym świecie
• Google Translate – aplikacja do tłumaczeń na różne języki, również tryb offline, w tym możliwość tłumaczenia głosowego.

Kolejna sprawa – sprawdźcie jakie zwyczaje i jaki ubiór obowiązuje w  miejscu, do którego się wybieracie i stosujcie się do nich. Normy kulturowe i zwyczaje na świecie różnią się od tych w Polsce, np. codzienny ubiór kobiet w krajach arabskich, wchodzenie do świątyń w krajach azjatyckich, okazywanie uczuć w miejscach publicznych – nawet trzymanie się za rękę może narazić nas na nieprzyjemności.

2. Ubezpieczenie i zdrowie

Temat ubezpieczeń był już poruszony przeze mnie w jednym z podcastów i zachęcam do odsłuchania całego odcinka. Tutaj przypomnę krótko.
Ubezpieczenie to absolutna podstawa – zarówno medyczne, jak i od odpowiedzialności cywilnej. Dzięki temu w razie wypadku nie zostaniecie obciążeni kosztami leczenia czy szkód wyrządzonych przypadkowo innym osobom.

Przy zakupie ubezpieczenia warto sprawdzić przede wszystkim zakres ochrony – czy obejmuje koszty leczenia, transport medyczny, wypadki, odpowiedzialność cywilną, a także sport lub aktywności, które planujecie podczas wyjazdu. Zwróćcie uwagę na wysokość sumy ubezpieczenia i ewentualne wyłączenia odpowiedzialności. Sprawdźcie też, czy polisa działa w kraju, do którego się wybieracie, i czy zapewnia pomoc całodobową.

Przed wyjazdem warto też zadbać o profilaktykę – sprawdźcie szczepienia wymagane i zalecane. W tym celu zgłoście się do lekarza medycyny podróży.
A dlaczego w ogóle warto się szczepić przed wyjazdem?

• Ochrona przed chorobami, których nie ma w Polsce.
W wielu egzotycznych krajach występują choroby praktycznie nieznane w Europie, np. żółta febra, japońskie zapalenie mózgu, dur brzuszny czy wścieklizna. Szczepienia znacząco zmniejszają ryzyko zachorowania.

• Bezpieczeństwo w sytuacjach awaryjnych.
Podróżując, jesteśmy bardziej narażeni na ukąszenia zwierząt, kontakt z insektami czy zanieczyszczoną wodą. Szczepienia, np. przeciwko tężcowi czy wściekliźnie, mogą uratować zdrowie, a nawet życie.

• Wymogi wjazdowe.
Niektóre kraje wymagają przedstawienia międzynarodowej książeczki szczepień. Klasyczny przykład to żółta febra – bez tego szczepienia nie wjedziesz np. do części Afryki czy Ameryki Południowej.

• Spokój ducha.
Mając komplet wymaganych i zalecanych szczepień, nie musisz się martwić, że egzotyczna przygoda skończy się w szpitalu. To inwestycja w bezpieczne i spokojne podróżowanie.

• Dostosowanie do stylu podróży.
Jeśli planujesz wyprawę „na własną rękę”, spanie w hostelu, jedzenie na ulicznych straganach czy podróżowanie poza dużymi miastami – ryzyko jest większe niż przy all inclusive w hotelu. Szczepienia pozwalają lepiej przygotować się do takiego trybu podróżowania.
Warto mieć ze sobą apteczkę podróżną, zaopatrzoną w podstawowe leki, plastry, środki przeciwbólowe i przeciwbiegunkowe czy leki przyjmowane na stałe.
Dobrze jest też sprawdzić lokalną służbę zdrowia, żeby wiedzieć, gdzie szukać pomocy w nagłym wypadku.

Jeśli chodzi o Wasze zdrowie w podróży warto zwrócić uwagę na takie elementy jak spożywana woda np w takich krajach jak Egipt czy Sri Lanka. Zalecane jest picie wody i mycie zębów jedynie wodą butelkowaną i tu zwróćcie uwagę przy otwieraniu nowej butelki czy jest nieuszkodzona zakrętka. Inna flora bakteryjna niż w Europie powoduje mocne problemy żołądkowe. Nie powinno się też używać lodu do napojów, a także myć owoce i warzywa wodą butelkowaną. Przed wyjazdem i w trakcie jego trwania  lekarze zalecają kurację probiotykami.

Niebezpieczne mogą być oczywiście różne insekty przenoszące różne choroby, np. komary w krajach tropikalnych. Zalecane jest używanie repelentów odstraszających, bardzo skuteczne są takie które zawierają środek DEET. Dodatkowo można używać też olejków eterycznych takich jak lawendowy, tymiankowy, oregano, eukaliptusowy, z drzewa herbacianego, pomarańczowy i pichtowy. Dodatkowo warto spać pod moskitierami, aby ograniczyć możliwość ukąszenia przez owada w trakcie snu.

Co prawda temat aplikacji był poruszony wcześnie natomiast uważam, że warto w dziale zdrowie powiedzieć o aplikacji, którą wg mnie warto pobrać przed wyjazdem w góry czy nad morze, a jest to oficjalna aplikacja rządowa “Na ratunek”. Stworzona z myślą o bezpieczeństwie w podróży i w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia. Jej głównym zadaniem jest szybkie powiadomienie służb ratunkowych o wypadku, nagłym pogorszeniu się stanu zdrowia lub innych sytuacjach awaryjnych, nawet jeśli nie możemy rozmawiać przez telefon.
Wystarczy ją zainstalować na smartphonie, wypełnić podstawowe dane medyczne i w razie potrzeby wcisnąć przycisk SOS. Aplikacja automatycznie przesyła Twoją lokalizację i informacje o stanie zdrowia do centrum ratunkowego. Jeśli to możliwe, postaraj się utrzymać połączenie z siecią i postępuj zgodnie z instrukcjami służb ratunkowych.
To świetne narzędzie szczególnie podczas wyjazdów w góry, nad wodę czy w miejsca, gdzie telefon może być jedynym sposobem na kontakt z ratownikami. Pamiętajcie – szybka reakcja i dostęp do „Na Ratunek” mogą naprawdę zrobić różnicę w kryzysowej sytuacji. Nie zapomnijcie również odebrać telefonu, jeżeli po użyciu przez Was aplikacji będzie ktoś do Was dzwonił z nieznanego Wam numeru telefonu – to najprawdopodobniej będzie ratownik.

Odyseusz
Dzisiaj krótko też o „Odyseuszu”. To system Ministerstwa Spraw Zagranicznych, w którym możecie zarejestrować swój wyjazd za granicę. Dzięki temu, jeśli wydarzy się coś nieprzewidzianego – wypadek, katastrofa naturalna czy sytuacja kryzysowa – polski konsulat będzie wiedział, że jesteście w danym kraju i szybciej będzie mógł Wam pomóc.
Wystarczy wypełnić prosty formularz online – swoje dane kontaktowe, miejsce pobytu, daty wyjazdu i numer telefonu osoby kontaktowej w razie nagłego wypadku. Warto też aktualizować te informacje, jeśli zmienią się plany podróży.
Rejestracja w „Odyseuszu” nie jest obowiązkowa, ale to naprawdę prosty sposób, by zwiększyć swoje bezpieczeństwo w podróży. Oczywiście rejestracja jest darmowa.

3. Bezpieczeństwo osobiste

Trzeba pamiętać, że w podróży jesteśmy w nowym środowisku i trzeba zachować czujność. Tłumy w popularnych miejscach turystycznych, nocne spacery po nieznanych dzielnicach czy korzystanie z transportu publicznego w niepewnych godzinach wymaga ostrożności.
Proste nawyki: nie zostawiajmy wartościowych rzeczy bez opieki, nie pokazujmy dużych sum pieniędzy, korzystajmy z hotelowych sejfów. Dobrze też poinformować bliskich o planach podróży i trzymać się ogólnie bezpiecznych tras i miejsc.
Warto zaopatrzyć się w nerkę czy saszetkę na dokumenty i pieniądze, której nie będzie tak łatwo ukraść. Można kupić takie nerki z paskiem, którego nie da się przeciąć, dodatkowo mają wzmocniony siatką materiał, a także zamontowane zabezpieczenie RFID oraz system blokowanych zamków przed rozpięciem. 
https://converti.se/click/8320a993-9ba9b2c108-acbb3767/?deep_link=https%3A%2F%2Fwww.decathlon.pl%2Fp%2Fmp%2Fpacsafe%2Fsaszetka-biodrowa-nerka-antykradziezowa-pacsafe-vibe%2F_%2FR-p-1f542919-79f6-4272-af2c-167b413a274e&sid=Decathlon_nerkaantykradziez

 Można zakupić również inny rodzaj nerki, mniejszy, bardziej dyskretny, która chowa się pod koszulką, jest płaska, mało zauważalna, na pewno zwiększa bezpieczeństwo posiadanych dokumentów. 
https://converti.se/click/8320a993-9ba9b2c108-acbb3767/?deep_link=https%3A%2F%2Fwww.decathlon.pl%2Fp%2Ftorba-trekkingowa-biodrowka-travel-rfid%2F_%2FR-p-309856&sid=Decathlon_plaskanerka

Znam osoby, które zabierają w podróż gaz pieprzowy dla własnego bezpieczeństwa, natomiast należy pamiętać, że zabronione jest przewożenie takiego gazu w bagażu podręcznym oraz rejestrowanym! Opcja nie dla podróżujących samolotem!

Kolejna sprawa – numer alarmowy w całej Unii Europejskiej to 112 natomiast jeśli jedziesz poza Unię, sprawdź numer alarmowy i zapisz go sobie.
Jeżeli poczujesz się zagrożony w miejscu pobytu za granicą (ktoś Cię śledzi, grozi) natychmiast skontaktuj się z najbliższym komisariatem policji. Nie wahaj się prosić o pomoc.

Jeśli zgubisz lub zostanie ukradziony Twój dowód osobisty czy paszport należy zgłosić się do urzędu konsularnego, w którym mogą wydać paszport tymczasowy na powrót do stałego miejsca pobytu. Jeśli przebywasz w państwie nienależącym do Unii Europejskiej, w którym nie ma polskiej ambasady czy konsulatu zawodowego – masz prawo do pomocy konsularnej ze strony przedstawicielstw innych państw członkowskich Unii Europejskiej na równi z obywatelami tych państw.

4. Bezpieczeństwo transportowe

Bezpieczeństwo transportowe dotyczy zarówno poruszania się samochodem, jak i rowerem, skuterem czy statkiem.
Zawsze sprawdzajcie lokalne przepisy drogowe i warunki na trasie.

Dla żeglarzy – prognoza pogody, stan sprzętu, umiejętności załogi.
Dla turystów górskich – odpowiednie buty, mapa, sprawdzone szlaki.
Wynajem auta? Warto sprawdzić ubezpieczenie i warunki wynajmu.
Transport publiczny? Pilnujcie bagażu i dokumentów.
Jeśli chcecie podróżować samochodem czy skuterem poza Unią Europejską zwróćcie uwagę czy nie jest konieczne wyrobienie międzynarodowego prawa jazdy i jeżeli tak to w jakiej konwencji bądź czy nie jest wymagane egzaminu na prawo jazdy w miejscu docelowym. Przykładowo jeżeli nie macie prawa jazdy kategorii A a chcielibyście legalnie jeździć skuterem w Tajlandii to musicie takie prawo jazdy wyrobić na miejscu. Możecie dostać wysoki mandat za brak takiego prawa jazdy a w sytuacji wypadku może nie być wypłacone odszkodowanie ze względu na prowadzenie bez uprawnień.

5. Bezpieczeństwo finansowe

Oszustwa turystyczne i kradzieże zdarzają się częściej, niż się wydaje.
Lepiej mieć przy sobie kilka sposobów płatności: gotówkę, kartę debetową czy kartę kredytową.
Warto też rozdzielać pieniądze – część w portfelu, część w ukrytym miejscu. Sprawdzajcie kursy walut i korzystajcie z oficjalnych kantorów. Przydatne jest korzystanie z aplikacji mobilnych banków i powiadomień o transakcjach.
Warto zaopatrzyć się w odpowiedni portfel lub etui na karty- z zabezpieczeniem RFID- to specjalny rodzaj zabezpieczenia, które minimalizuje ryzyko kradzieży elektronicznej

6. Bezpieczeństwo cyfrowe

Dziś trudno podróżować bez smartfona, ale tym bardziej trzeba chronić dane. Publiczne Wi-Fi jest wygodne, ale nie zawsze bezpieczne – VPN może uratować nasze dane.
Korzystajcie też z silnych haseł, uwierzytelniania dwuskładnikowego i unikajcie logowania do ważnych kont na nieznanych sieciach. Mapy offline i aplikacje lokalizacyjne pozwalają orientować się w terenie nawet bez internetu.
Jeśli chodzi o internet – w Unii Europejskiej raczej nie ma z tym problemu, większość sieci, jak nie wszystkie na ten moment oferują duże pakiety GB do wykorzystania w całej Unii Europejskiej. Jeśli chodzi o dalsze kierunki warto zakupić kartę z internetem np. na lotnisku w kraju docelowym, aby czuć się bezpiecznie już od samego początku podróży po danym kraju. Można też zabrać dodatkowy telefon, który będzie służył za router i do którego damy miejscową kartę SIM.

7. Sytuacje kryzysowe i komunikacja

Zawsze warto mieć plan B. Co zrobić, jeśli zgubicie dokumenty, stracicie bagaż lub transport się opóźni? Sprawdźcie numery alarmowe w kraju i lokalną ambasadę.
Dobrze jest mieć zapisany kontakt do rodziny, przyjaciół i lokalnych służb ratunkowych. Przydatne są też lokalne aplikacje z informacjami o zagrożeniach lub alarmach pogodowych. Poszukaj przed wyjazdem żeby się zabezpieczyć. W sytuacjach kryzysowych szybka reakcja i spokojne działanie potrafią uratować sytuację.

8. Podsumowanie

Bezpieczeństwo w podróży to w dużej mierze świadomość i przygotowanie. Dzięki kilku prostym zasadom można uniknąć wielu problemów i cieszyć się wyjazdem w pełni.
Planowanie, ubezpieczenie, czujność, świadomość finansowa i cyfrowa – to podstawy, które sprawiają, że podróż staje się przyjemnością, a nie stresem.
Żeby to wszystko było prostsze to przygotowaliśmy dla Was w materiałach do pobrania checklisty wyjazdowe. Zapraszam do pobierania.